arama

Nizami Gencevi kimdir? Doğumu ölümü ve şiirleri

Şair Nizami Gencevi
  • paylaş
  • paylaş
  • paylaş
  • paylaş
  • paylaş
  • admin

Nizameddin İlyas Bin Yusuf veya Genceli Nizami / Nizami Gencevi (Azerice: Nizami Gəncəvi, نظامی گنجوی, Farsça: نظامی گنجوی Nezāmī Ganjavī, Kürtçe: Nîzamî Gencewî/نیزامی گهنجهوی‎; 1141 – 1209), bugünkü Azerbaycan’ın Gence şehrinde yaşamış Azeri şair ve düşünürdür.

Felsefe, edebiyat, astronomi, tıp, geometri gibi alanlarda çalışmalar yapmış bir 12. yüzyıl filozofu ve şairidir. Eserlerinin çoğunu Farsça yazan şair, Fars edebiyatında hamse türünün kurucusu sayılır.[1] destansı şiir türünü zirveye taşımış, manzum aşk hikâyelerinin en büyük üstadı unvanını kazanmıştır.[1]

Eserleri kendinden sonraki şair ve düşünürleri etkileyerek Sadi-i Şirazi’nin Bostan’ında, Mevlana Celaleddin Rumi’nin Mesnevi’sinde, Emir Hüsrev Dehlevi’nin Hamse’sinde, Arif Erdebili’nin Ferhadnamesinde, Ali Şir Nevai ve Abdurrahman Cami’nin “Hamsal”larında, Fuzuli’nin Leyla ve Mecnun’unda yeniden işlenmiştir

  • Sırlar Hazinesi (مخزن الاسرار Makhzan al-Asrār; 1176): Erzincan’daki Mengüçlü Beyliği’nden Behramşah bin Davud’a[kaynak belirtilmeli] armağan edilmiştir.
  • Yedi Güzel (هفت پيكر Haft Paykar): Sasani Hanedanı’nın V. Behram ve eşlerini anlatan şiir.
  • Leyla ve Mecnun (ليلى و مجنون Laylā o Majunūn; 1181): Şirvanşah Aksitan’ın isteği üzerine yazılmıştır.
  • Hüsrev ve Şirin (خسرو و شيرين Khusraw o Shīrīn; 1177 – 1181): Sasani Hanedanı’nın I. Hüsrev ile prensesi Şirin arasında yaşanan aşk anlatan bir şiir. İldenizliler hükûmdarı Cahanşah Pehlevan ve Kızılarslan ve Selçukluların son sultanı III. Tuğrul Bey’e övgü sözleri yazılmıştır.
  • İskendername (اسكندر نامه Iskandar Nāma): “Şerefname” (شرف نامه Sharaf Nāma; 1196-1200) ve “İkbalname” (اقبال نامه Iqbal Nāma 1200-ölüm) olmak üzere iki bölümden olan ve “İskender Zülkarneyn”‘in hayatını anlatan şiir.
etiketlerETİKETLER
Üzgünüm, bu içerik için hiç etiket bulunmuyor.